Robotyka

Wizja maszynowa w kontroli jakości – od kamery do decyzji OK/NOK

2026-04-02 · 1 min czytania · Piotr Majewski
Wizja maszynowa w kontroli jakości – od kamery do decyzji OK/NOK

Ręczna kontrola jakości męczy ludzi, a zmęczony człowiek przepuszcza błędy. System wizyjny sprawdza każdą sztukę tak samo, o każdej porze. Żeby jednak działał niezawodnie, trzeba zadbać o kilka elementów, z których tylko jeden to sama kamera.

Oświetlenie – połowa sukcesu

Najczęstszy błąd początkujących to skupienie się na kamerze i pominięcie światła. Tymczasem to oświetlenie decyduje, czy wada będzie widoczna:

  • podświetlenie od tyłu – idealne do pomiaru konturów i otworów,
  • oświetlacz kopułowy – do błyszczących, zakrzywionych powierzchni,
  • oświetlenie pierścieniowe – uniwersalne, do etykiet i nadruków,
  • światło pod kątem – uwydatnia rysy i wgniecenia.

Dobrze jest też odciąć światło zewnętrzne – osłoną lub filtrem i oświetlaczem o konkretnej długości fali.

Kamera i obiektyw

Rozdzielczość dobiera się do najmniejszej wady, którą trzeba wykryć. Praktyczna zasada: wada powinna zajmować co najmniej kilka pikseli. Obiektyw dobiera się do odległości i pola widzenia, a przy pomiarach wymiarów warto rozważyć obiektyw telecentryczny.

Wyzwalanie

Zdjęcie musi być zrobione w odpowiednim momencie. Zwykle wyzwala je czujnik obecności detalu albo enkoder przenośnika. Przy ruchomych detalach liczy się krótki czas naświetlania, często z oświetleniem błyskowym.

Analiza: reguły czy uczenie maszynowe

  • Narzędzia regułowe – pomiar, wykrywanie krawędzi, odczyt kodów, porównanie ze wzorcem. Przewidywalne i łatwe do walidacji.
  • Uczenie głębokie – sprawdza się przy wadach trudnych do opisania regułami (zarysowania na teksturze, nieregularne zabrudzenia). Wymaga zbioru zdjęć dobrych i złych sztuk.

Decyzja i odrzut

Wynik OK/NOK trafia do sterownika, który uruchamia odrzut – zdmuchiwacz, popychacz albo zwrotnicę. Zadbaj o potwierdzenie, że odrzucony detal faktycznie opuścił linię.

Walidacja

Przygotuj zestaw wzorcowych sztuk – dobrych i z każdą wadą. Sprawdzaj na nim system po każdej zmianie ustawień. Mierz dwa wskaźniki: ile dobrych sztuk system błędnie odrzuca i ile wadliwych przepuszcza. To drugie jest zwykle ważniejsze.

PM
Piotr Majewski

Automatyk z zamiłowania. Buduje domową instalację smart home i opisuje, co działa.

podobne