Wizja maszynowa w kontroli jakości – od kamery do decyzji OK/NOK

Ręczna kontrola jakości męczy ludzi, a zmęczony człowiek przepuszcza błędy. System wizyjny sprawdza każdą sztukę tak samo, o każdej porze. Żeby jednak działał niezawodnie, trzeba zadbać o kilka elementów, z których tylko jeden to sama kamera.
Oświetlenie – połowa sukcesu
Najczęstszy błąd początkujących to skupienie się na kamerze i pominięcie światła. Tymczasem to oświetlenie decyduje, czy wada będzie widoczna:
- podświetlenie od tyłu – idealne do pomiaru konturów i otworów,
- oświetlacz kopułowy – do błyszczących, zakrzywionych powierzchni,
- oświetlenie pierścieniowe – uniwersalne, do etykiet i nadruków,
- światło pod kątem – uwydatnia rysy i wgniecenia.
Dobrze jest też odciąć światło zewnętrzne – osłoną lub filtrem i oświetlaczem o konkretnej długości fali.
Kamera i obiektyw
Rozdzielczość dobiera się do najmniejszej wady, którą trzeba wykryć. Praktyczna zasada: wada powinna zajmować co najmniej kilka pikseli. Obiektyw dobiera się do odległości i pola widzenia, a przy pomiarach wymiarów warto rozważyć obiektyw telecentryczny.
Wyzwalanie
Zdjęcie musi być zrobione w odpowiednim momencie. Zwykle wyzwala je czujnik obecności detalu albo enkoder przenośnika. Przy ruchomych detalach liczy się krótki czas naświetlania, często z oświetleniem błyskowym.
Analiza: reguły czy uczenie maszynowe
- Narzędzia regułowe – pomiar, wykrywanie krawędzi, odczyt kodów, porównanie ze wzorcem. Przewidywalne i łatwe do walidacji.
- Uczenie głębokie – sprawdza się przy wadach trudnych do opisania regułami (zarysowania na teksturze, nieregularne zabrudzenia). Wymaga zbioru zdjęć dobrych i złych sztuk.
Decyzja i odrzut
Wynik OK/NOK trafia do sterownika, który uruchamia odrzut – zdmuchiwacz, popychacz albo zwrotnicę. Zadbaj o potwierdzenie, że odrzucony detal faktycznie opuścił linię.
Walidacja
Przygotuj zestaw wzorcowych sztuk – dobrych i z każdą wadą. Sprawdzaj na nim system po każdej zmianie ustawień. Mierz dwa wskaźniki: ile dobrych sztuk system błędnie odrzuca i ile wadliwych przepuszcza. To drugie jest zwykle ważniejsze.
Automatyk z zamiłowania. Buduje domową instalację smart home i opisuje, co działa.
